Kolejna część recenzji o książce Judith Butler. O androcentrucznych uzurpacjach, o heteronormatywności i pedagogice.Publikację tę napotykam cytowaną i przytaczaną w moich lekturach pedagogicznych, tych stricte pedagogicznych, np. w książce L. Kopciewicz, ?Polityka kobiecości jako pedagogika różnic? (2003), jak i tych kontekstowych, feministycznych, jak np. I. Iwasiów, ?Gender dla średnio zaawansowanych? (Warszawa 2004), czy rodzimych publikacjach queerowych ?Odmiany odmieńca. Mniejszościowe orientacje seksualne w perspektywie gender? red. T. Basiuk, D. Ferens, T. Sikora (Katowice 2002) a także wielu innych. Przy tej okazji należy wspomnieć, że w polskiej humanistyce, a także w dyskursach pedagogicznych, zaczyna się mówi o androcentrycznych uzurpacjach, niestety zbyt cicho, gdyż dyscyplina zdominowana jest przez męski i heteronormatywny punkt widzenia skrywany pod hasłem obrony ?naukowości? dyscypliny czy lęku przed ideologią w nauce. Poza tym, wciąż przeocza się lub pomija wnikliwą analizę procesu ?seksualizowania? kobiet, gejów i lesbijek w percepcji społecznej i dyskursie naukowym. A chodzi zarówno o społeczną strategię wzbudzającą wstyd i zakłopotanie, jak i o procedury konstruowania wiedzy wzmacniające przeświadczenie o niższym statusie tych osób, czyniąc z nich mniej podmioty, a bardziej pomioty. Odbiera się im prawa oraz faktyczną możliwości zajęcia ?pozycji mówiącego podmiotu? i wypycha się z tzw. uniwersalnego punktu widzenia. Ta tematyka wciąż jest nieobecna w pedagogikach, nawet tych odwołujących się do teorii krytycznych. Nie ma takiego spojrzenia ani w pedagogice krytycznej, radykalnej, emancypacyjnej, czy międzykulturowej prezentowanej przecież jako pole walki symbolicznej o kształt odtwarzania wzorów kultury czy wokół zagadnienia legalności form kulturowych*.

__________

*T. Szkudlarek, Pedagogika krytyczna, [w:] Pedagogika, podręcznik akademicki, część 1, red. Z. Kwieciński, B. Śliwerski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004, s. 367.